کارآفرینی خانوادگی؛ وقتی زن و شوهر با هم کار می نمایند

روزنامه جام جم - عیسی محمدی: اشتغال زایی، کارآفرینی، ایجاد کسب و کار، ایجاد یک برند و.... این مفاهیم معمولا به جای همدیگر مورد استفاده قرار می گیرند؛ بدون این که توجهی به مرز های باریکی شده باشد که بین آن ها تفاوت ایجاد می نماید. مهم ترین تفاوت کارآفرینی با دیگر شاخه های کسب و کار و ایجاد ارزش افزوده در قالب صنعت و تجارت و...، در نوآورانه بودن آن است. شاید بهترین تعریف در این زمینه را علی اصغر جهانگیری، کارآفرین ملی و مدرس و سخنران این حوزه، ارائه نموده باشد. او معتقد است کارآفرین کسی است که در هر مکان و زمانی و با هر امکانی، می تواند فراوری ثروت و ارزش افزوده کند.

کارآفرینی خانوادگی؛ وقتی زن و شوهر با هم کار می نمایند

با این تعریف، بسیاری از اهل صنعت و تجارت و... از این حوزه خارج می شوند. در واقع خیلی از آن ها را اگر از موقعیت فعلی شان و مسیری که طی نموده اند، خارج و وارد حوزه و مسیری دیگر کنید، قادر به ایجاد پیروزیت نخواهند بود. اما یک کارآفرین، به واسطه قریحه فرصت یابی نوآوری و پشتکاری که دارد، قادر است در هر جایی اقدام به ثروت سازی کند. در حوزه کارآفرینی نیز البته شاخه های مختلفی مطرح می گردد. یکی از این شاخه های جالب، کارآفرینی خانوادگی است.

درباره چه حرف می زنیم؟

گاهی اتفاق می افتد زن و مردی که کانون یک خانواده را تشکیل می دهند، روحیه کارآفرینی دارند. یعنی به نوعی، اهل ریسک و نوآوری و خطرکردن و رفتن به جا های جدید و ایجاد کسب و کار های جدید هستند. در این صورت، این امکان برای این زوج فراهم است که با هم اقدام به کارآفرینی نمایند.

یعنی برنامه ها، پلن ها، ریسک ها و ... را با هم به پیش برده و متقبل شوند. این سبک از کارآفرینی، البته فواید خودش را هم دارد. از جمله این که زوجین، مسائل کاری هم را به خوبی درک خواهند کرد؛ چرا که اساساً همکار محسوب می شوند. نکته بعدی، برنامه ریزی معین برای نگهداری از فرزندان است.

معمولا زوجین شاغل در این زمینه با مسائل زیادی روبه رو هستند. حسن بعدی در کاهش رفت و آمدهاست؛ چرا که این سبک از کارآفرینی می تواند در منزل یا نزدیکی های محل زندگی اتفاق بیفتد. هرچند ممکن است اختلافات پیش آمده هم یکی از نکات منفی این نوع از کارآفرینی محسوب گردد؛ که قطعا اثر خودش را در زندگی شخصی و زناشویی طرفین نیز خواهد گذاشت.

سنتی که رنگ باخته است

البته در ایران، چندان به موضوع کارآفرینی خانوادگی پرداخته نشده و اغلب زیرمجموعه ای از خود کارآفرینی دانسته شده است. این در حالی است که این حوزه، باید بیش از پیش مورد توجه قرار گیرد. روزگاری در تایوان، این شعار ملی مطرح شد که: هر خانه یک کارخانه و هر کارخانه یک خانه. یعنی هر خانواده ای، این امکان را دارد به ایجاد یک خط فراوری و کارخانه با محصولاتی خاص خود اقدام کند.

در ایران نیز چنین قاعده ای وجود دارد و در فرهنگ سنتی کسب و کار ایرانی نیز واگذاری مدیریت کسب و کار به فرزندان و به کار گماردن آن ها از نوجوانی و جوانی رایج بوده است. اما حالا به هر دلیلی از جمله این که جوان تر ها می خواهند مستقل باشند، چنین اصول و قواعدی کمرنگ تر شده. به نظر می رسد که کارآفرینی خانوادگی، می تواند بخشی از این اصول به فراموشی سپرده شده را زنده کند.

تناقض هایی که باید مدیریت گردد

در سال 1390، تخمین زده می شد که یک میلیون کسب و کار، شامل زن و شوهر هایی هستند که با هم کار می نمایند. طبیعی است در روزگار ما این آمار رشد نموده باشد. ضمن این که در زمان کنونی که روزگار اقتصاد دانش بنیان و فناوری محور و از راه دور است، این دست کارآفرینی ها رشد بیشتری نسبت به یک رشد معمول داشته باشد. ضمن این که به این متغیر ها باید رشد تحصیلات دانشگاهی را هم اضافه نمود.

اما چطور می توان یک کارآفرینی خانوادگی پیروز را تجربه کرد؟ بدیهی ترین و طبیعی ترین اتفاقی که در این میان رخ می دهد، بحث خودشناسی است. زن و مردی که به عنوان یک خانواده اقدام به کارآفرینی می نمایند، هر کدام خصیصه های منحصر به خود را دارند. ممکن است قدرت ریسک در یکی بالاتر و در دیگری کمتر باشد. این امکان وجود دارد که درجه های نوآوری و پشتکار و مدیریت و بازاریابی و برقراری ارتباط با دیگران و... هم در یکی کمتر یا در دیگری بیشتر باشد. این تناقض ها باید مدیریت گردد.

مرز هایی که باید روشن باشد

وجود این تناقض ها البته به مفهوم منفی بودن هم نیست. معمول است که می گویند در ایجاد یک برند و کسب و کار، سه روحیه مورد احتیاج است؛ روحیه مدیریتی و اجرایی، روحیه نوآوری و خلاقیت و روحیه فروش و بازاریابی و درک مخاطب. نقل است که می گویند در فردی، چون استیو جابز، بنیانگذار اپل، همه این سه روحیه یک جا وجود داشته است. اما به هر حال ممکن است در هر فردی، این سه روحیه یک جا جمع نگردد. به همین علت، وجود تناقض در زوجین کارآفرین می تواند این روحیه های مختلف مورد احتیاج را پوشش بدهد.

فقط احتیاج به یک خودشناسی است تا هر کسی درک کند از چه خصیصه هایی برخوردار است و در انتها این که، طرفین به این نتیجه برسند حرف نهایی را چه کسی به عنوان یک مدیر باید مطرح کند و به هر حال فاصله ای بین نقش زناشویی و نقش مدیریتی قائل بشوند. اختلافات و مشاجرات خانوادگی که به هر حال وجود خواهند داشت، نباید به محل کار و محیط کار منتقل شوند؛ چرا که در هر حال باعث رنگ باختن فرهنگ کاری و سازمانی مورد احتیاج خواهد شد.

بازخوانی نتایج یک تحقیق

محمود احمدپور داریانی، جهانگیر یداللهی فارسی و مهدی سمیع زاده، طی تحقیقاتی که یک دهه پیش منتشر کردند، به نکات جالبی در حوزه کارآفرینی خانوادگی دست یافتند. یکی از نکات این بود: ارتباطات خوب و موثر میان اعضای خانواده عاملی مناسب و تأثیرگذار بر فرآیند ایجاد یک مخاطره و یک کسب و کار خانوادگی خواهد بود. و همچنین این نکته که نتایج تحقیقات دیگر (دیر و هندلر، 1994) نیز نشان می دهد ارتباطات موثر یکی از ابعاد اصلی خانواده های نیرومند و موثر را تشکیل می دهند و به دلیل فشار های زمانی و اقتصادی مرتبط با شروع یک مخاطره و یک کسب و کار جدید، کارآفرینان در بسط و توسعه ارتباطات خوب و موثر میان اعضای خانواده شان با چالشی اساسی روبه رو هستند؛ بنابراین برقراری ارتباط مناسب و موثر با خانواده از سوی فرد کارآفرین و همچنین وجود ارتباطاتی خوب میان اعضای خانواده می تواند موجب کاهش بسیاری از فشار های روانی و اجتماعی فرد کارآفرین شده و در فرآیند ایجاد یک کسب و کار مشترک خانوادگی یاری شایانی کند.

این تحقیقات همچنین به نتایج جالب دیگری هم رسیده است. از جمله این که طبق اطلاعات پژوهشی به دست آمده، بخشی از انگیزه ایجاد کارآفرینی خانوادگی، دلایل خانوادگی است. از جمله تشکیل همبستگی در خانواده، به دست آوردن درآمد مناسب برای برطرف احتیاج های خانواده، ایجاد هویت شغلی برای دیگر اعضا، ایجاد شغل برای دیگر اعضا، بالاتر بردن صندلی خانواده در جامعه و... یکی دیگر از نتایج جالب این تحقیقات چنین بود: از سوی دیگر نقش خانواده به عنوان مانعی برای شروع کسب و کار های جدید، به واسطه تأمین اندک منابع اساسی و عدم حمایت اجتماعی یا حمایت بسیار اندک، نیز اثبات شده است (دیر و هندلر، 1994). طبیعی است که کارآفرینی خانوادگی، می تواند این مانع بزرگ را به راحتی از میان بردارد.

منبع: برترین ها

به "کارآفرینی خانوادگی؛ وقتی زن و شوهر با هم کار می نمایند" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "کارآفرینی خانوادگی؛ وقتی زن و شوهر با هم کار می نمایند"

نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید